Source: RFA Posted on: 2018-03-13


Ngoại trưởng Hoa Kỳ Rex Tillerson tại cuộc họp báo với Bộ trưởng Ngoại giao Nigeria ở Abuja hôm 12/3/3018. AFP
Ngoại trưởng Hoa Kỳ Rex Tillerson vào ngày 13 tháng 3 bị tổng thống Donald Trump bãi chức sau một loạt những bất đồng về các chính sách Bắc Hàn, Nga và Iran.
Người thay thế cho ông Rex Tillerson ở cương vị đứng đầu ngành ngoại giao nước Mỹ mà tổng thống Trump chọn là ông Mike Pompeo, Giám đốc Cơ Quan Tình Báo Trung Ương Hoa Kỳ- CIA.
Việc thay thế ngoại trưởng như vừa nêu là thay đổi lớn nhất trong nội các chính phủ của ông Donald Trump kể từ khi ông nhậm chức Tổng thống Hoa Kỳ vào tháng giêng năm 2017.
Reuters loan tin ông Rex Tillerson ra đi sau nhiều tháng có xung khắc với Tổng thống. Căng thẳng giữa Tổng thống và vị Ngoại trưởng mới bị bãi chức được cho là lên đến đỉnh điểm vào mùa thu năm ngoái khi ông Tillerson gọi ông Trump là ‘kẻ to xác mà nhỏ não’, đồng thời cho biết muốn từ chức.
Vào ngày thứ ba 13 tháng 3, tổng thống Donald Trump lên tiếng cho rằng trong thỏa thuận với Iran, bản thân Tổng thống thấy khủng khiếp thế nhưng ông đoán là Ngoại trưởng lại cho là được. Trong vấn đề này hai người có suy nghĩ không giống nhau.
Trong khi đó thì tổng thống Trump cho rằng bản thân ông và giám đốc CIA Mike Pompeo lại có tiến trình tư duy giống nhau.
 
media
Ông Rex trong ngày nhậm chức trưóc Thượng viện Mỹ (ảnh tên Net)
 
 
 
BÀI ĐỌC THÊM

Mâu thuẫn về cách đối phó với Bắc Hàn giữa TT Trump và Tillerson

  

HOA THỊNH ĐỐN – Tổng thống Trump và Bộ trưởng Rex W. Tillerson lại một lần nữa mâu thuẫn về cách đối phó với Bắc Hàn sau khi ông Tillerson tuyên bố hôm thứ Ba rằng Hoa Kỳ đã sẵn sàng mở các cuộc hội đàm với Bắc Hàn “không cần điều kiện tiên quyết. “

Những tuyên bố hòa hoãn từ văn phòng Bộ Ngoại giao trái ngược một cách đáng kể đối với chính quyền của TT Trump từng nhiều lần đe doạ Bắc Hàn bằng quân sự, và loại trừ bất kỳ cuộc đàm phán nào, nếu không ngưng các chương trình hỏa tiễn đạn đạo và vũ khí hạt nhân. Nhưng chỉ vài giờ sau đó, Tòa Bạch Ốc đã có phản ứng về tuyên bố trên.

Trong một tuyên bố bất thường truyền đạt tới các phóng viên vào tối thứ Ba, thư ký báo chí, bà Sarah Huckabee Sanders nói quan điểm của TT Trump về Bắc Hàn không thay đổi – các cuộc đàm phán là vô nghĩa nếu nhà lãnh đạo Bình Nhưỡng Kim Jong-un tiếp tục đe dọa các quốc gia láng giềng của mình.

“Những hành động của Bắc Hàn không an toàn không những đối với Nhật Bản, Trung Quốc và Nam Hàn mà cả thế giới nữa”, bà nói. “Hành động của Bắc Hàn không tốt cho bất cứ quốc gia nào và chắc chắn không tốt cho chính họ”.

Bộ trưởng Rex W. Tillerson. Photo Credit: NYT

Đây chỉ là một ví dụ mới nhất về sự rạn nứt công khai của Tổng thống và Bộ ngoại giao của ông về vấn đề Bắc Hàn.

Tháng 10 vừa qua, ông Trump “tweet” rằng ông Tillerson đang “lãng phí thời gian của mình” để mở đường ngoại giao cho Bình Nhưỡng. Nhưng lần này, những nhận xét theo các tường trình cho rằng Tòa Bạch Ốc đang đặt nền móng cho sự ra đi của ông Tillerson và thay thế bởi ông Mike Pompeo, giám đốc C.I.A.

Theo một chuyên gia, các viên chức Tòa Bạch Ốc đã bị báo động bởi giọng điệu hòa giải của ông Tillerson, bởi vì họ sợ rằng sẽ gây rắc rối giữa các đồng minh sau khi TT Trump đã thống nhất với họ theo một chính sách “áp lực tối đa”.

Khi được hỏi về triển vọng ngoại giao với Bình Nhưỡng, ông Tillerson nói, “Chúng tôi sẵn sàng nói chuyện bất cứ khi nào Bắc Hàn muốn, và chúng tôi đã sẵn sàng để có cuộc họp đầu tiên mà không cần điều kiện tiên quyết.”

“Chúng ta hãy gặp nhau và chúng ta có thể nói về thời tiết nếu bạn muốn,” ông ta tiếp tục. “Chúng ta có thể nói về việc đó sẽ là một cái bàn vuông hay một cái bàn tròn, nếu đó là những gì bạn mong muốn. Nhưng liệu chúng ta có thể ngồi xuống và nhìn thấy mặt nhau không? “

Trong một số trường hợp, ông Tillerson chỉ đơn thuần đóng vai trò của ông trong suốt cuộc đối đầu của chính quyền với Bắc Hàn – nhà ngoại giao đưa ra một phương sách mềm dẻo hơn trong khi ông Trump và các viên chức Tòa Bạch Ốc khác cảnh cáo về những hậu quả nếu Bắc Hàn không dừng lại những gì họ đang làm.

Tuy nhiên, ông Tillerson đã xác định một sự khẩn cấp về việc đưa Bắc Hàn tới bàn đàm phán, theo các viên chức Mỹ cho biết các cuộc đàm phán sẽ không xảy ra trong thời gian tới bởi vì các thử nghiệm vũ khí nguyên tử và hỏa tiễn đạn đạo của Bình Nhưỡng vẫn tiếp tục.

Trung Quốc đã nhiều lần thúc giục Hoa Kỳ gặp gỡ Bắc Hàn, đề nghị hai bên đồng ý giải pháp “đóng băng để đóng băng” (freeze for freeze), ngưng lại các cuộc thử nghiệm vũ khí hạt nhân và hỏa tiễn đạn đạo của Bắc Hàn để đổi lấy một thoả thuận Hoa Kỳ và Nam Hàn dừng các cuộc tập trận chung.

Theo lời ông Dmitri Peskov, phát ngôn viên của Tổng thống Vladimir V. Putin, Nga hoan nghênh lời phát biểu của ông Tillerson, nói rằng họ đã cải thiện về “những phát biểu hùng hổ đối đầu nhau mà chúng ta đã từng nghe”

Sau những tuyên bố của ông Tillerson vài tiếng, Cố vấn An ninh Quốc gia H.R. McMaster, đưa ra một chính sách cứng rắn hơn của nội các TT Trump. Ông cảnh cáo rằng thời gian đã gần cạn cho một giải pháp phi quân sự để tránh một cuộc đối đầu quân sự với Bắc Hàn, và Trung Quốc cần phải hành động nhiều hơn nữa để bóp nghẹt kinh tế của Bình Nhưỡng.

Phát biểu tại một cuộc họp được tài trợ bởi một viện chính sách Anh Quốc, Policy Exchange, ông H.R. McMaster đã điểm mặt các công ty vận tải mà ông cho là buôn lậu hàng hoá sang Bắc Hàn và giúp họ trốn tránh các biện pháp trừng phạt.

Ông nói: ” Các công ty vận chuyển bằng tàu đã tham gia vào hoạt động phi pháp đó nên chấm dứt việc phân phối hàng hóa không hợp pháp mà họ làm trong một thời gian dài,
Ông McMaster là một trong những người cứng rắn nhất trong số các viên chức chính quyền về phương cách tiếp xúc với Bắc Hàn. Ông có khuynh hướng đương đầu với Bình Nhưỡng bằng sự tấn công quân sự phòng ngừa nếu Bắc Hàn chuẩn bị phóng hỏa tiễn đạn đạo với đầu đạn nguyên tử có khả năng bay đến Hoa Kỳ.

Trong khi đó, ông Tillerson đã tiếp tục thăm dò các cơ hội mở đường cho Bắc Hàn – một chiến lược mà những nhân vật quen biết ông nói đã bắt nguồn từ nỗ lực thành công của ông về việc trả tự do của một sinh viên Mỹ đang bị giam cầm tại Bắc Hàn là Otto F. Warmbier. Người sinh viên Warmbier đã chết vài ngày sau khi trở lại quê nhà do các thương tích trong thời gian bị bỏ tù ở Bình Nhưỡng.

Mỹ có thể tấn công Bắc Hàn vào mùa Xuân 2018?

Ông Tillerson đã có mối quan hệ mật thiết với ông Joseph Yun, đại diện đặc biệt của Bộ Ngoại giao về chính sách Bắc Hàn, người đã tổ chức các cuộc đàm phán bí mật với các viên chức Bình Nhưỡng đưa đến việc trả tự do cho sinh viên Warmbier. Ông Yun, một số viên chức cho biết, đang làm việc tận tâm để tìm cách mở đường cho Bắc Hàn, với sự hậu thuẫn của ông Tillerson.

Các nhà phân tích cho biết ông Tillerson không có gì sai biệt khi ông nhấn mạnh vào phương sách ngoại giao, nhưng điều kiện tiên quyết cho bất kỳ cuộc gặp gỡ với Bắc Hàn là rất quan trọng. Hoa Kỳ đã nhấn mạnh rằng Bắc Hàn phải từ bỏ chương trình vũ khí hạt nhân của mình điều mà Bình Nhưỡng kiên quyết từ chối.

Daniel R. Russel, người từng là phụ tá Bộ trưởng Ngoại giao về các vấn đề Đông Á cho chính quyền cựu Tổng thống Obama nói: “Có một điểm quan trọng giữa việc đưa ra các điều kiện tiên quyết cho các cuộc đàm phán và chấp nhận các điều khoản của Bắc Hàn. “Điều rất quan trọng là chúng tôi dường như không chấp nhận các điều khoản đàm phán của Bắc Hàn.”

Michael J. Green, một viên chức của Hội đồng An ninh Quốc gia trong chính quyền Tổng thống George W. Bush, nói, “một số thông tin liên lạc và tham vấn với Bắc Hàn là thích hợp. Nhưng có một sự khác biệt lớn giữa điều đó và một tuyên bố có thể gây ấn tượng về các cuộc đàm phán. “

Ngọc Thạch (Theo The New York Times)

------------