Tấn công cấp tập vào tổng thống Trump, nước cờ rủi ro của phe Dân Chủ ?
Tác giả: Anh Vũ Nguồn: RFI Ngày đăng: 2019-03-06


Ảnh minh họa: Jared Kushner (T) và tổng thống Donald Trump (G) và con trai tổng thống. Ảnh chụp hồi tháng 09/2016©REUTERS/Joe Raedle
Chính trường Mỹ những ngày qua lại nóng lên với cuộc đọ sức giữa đảng Dân chủ và tổng thống Donald Trump. Phe Dân chủ kiểm soát Hạ Viện mở cuộc điều tra quy mô chưa từng có nhằm vào mọi khía cạnh chính trị, đời sống cá nhân, của tổng thống Trump. Cuộc chiến dường như bước vào giai đoạn tổng lực nhưng có thể sẽ kéo dài hết nhiệm kỳ của tổng thống mà vẫn không ngã ngũ, thậm chí có thể gây rủi ro chính trị cho phe Dân Chủ.
Khởi đầu "cuộc tổng tấn công" này, Ủy ban Tư pháp Hạ Viện Mỹ, hiện do đảng Dân Chủ kiểm soát, ngày 04/03 vừa qua , gửi thư cho 81 cá nhân, cơ quan và thực thể trong đó có cả những người con trai và con rể của ông Donald Trump, đề nghị được cung cấp một loạt tài liệu về nhiều vấn đề liên quan đến tổng thống.
Từ những nghi vấn ê kíp tranh cử tổng thống năm 2016 của ông Trump thông đồng với Nga đến chuyện trả tiền mua sự im lặng của những cô gái mà ông Trump đã có quan hệ trong quá khứ, cho đến các chứng từ hồ sơ liên quan đến hoạt động làm ăn của công ty gia đình Trump Organization. Đồng thời, ba ủy ban của Hạ Viện yêu cầu Nhà Trắng cung cấp các báo cáo chi tiết liên quan đến các cuộc gặp gỡ trao đổi giữa ông Donald Trump và tổng thống Nga Vladimir Putin. Trong khi đó hồ sơ liên hệ với Nga được cho là nhạy cảm nhất đối với tổng thống Trump vẫn đang được thẩm phán đặc biệt Robert Mueller tổ chức điều tra từ hai năm nay mà vẫn chưa có kết luận.
Cuộc tấn công toàn diện vào tổng thống Trump của Hạ Viện khiến giới quan sát phải đặt câu hỏi : Mục đích của đối lập là gì và cuộc điều tra mở rộng này rồi sẽ đi đến đâu ?
Người khởi xướng cuộc « tấn công » này là dân biểu Dân Chủ của New York, ông Jerry Nadler, hiện là chủ tịch Ủy ban Tư pháp của Hạ Viện. Ông Nadler được cho là người có mối thâm thù với ông Trump từ hơn 3 chục năm nay, từ khi còn là dân biểu địa phương của Manhattan những năm 1980 và ông Trump khi đó là nhà tài phiệt bất động sản với những dự án kinh doanh gây nhiều tranh cãi ở New York.
Giới phân tích cho rằng, mục tiêu của ông Nadler cùng các thành viên Dân Chủ là muốn có bằng chứng tạo tiền đề pháp lý chống ông Donald Trump để dọn đường cho cuộc bầu cử tổng thống 2020. Những cử tri sẽ được vận động quay lưng lại với vị tổng thống thứ 45 của nước Mỹ.
Xem ra mục tiêu có vẻ dài hơi này của đảng Dân Chủ không mấy thuyết phục. Theo phân tích của thông tín viên RFI tại Mỹ, Anne Corpet thì trên lý thuyết, Hạ Viện có đủ thẩm quyền để mở thủ tục luận tội, phế truất tổng thống, nhưng phe Dân Chủ hiểu rằng kết quả sẽ không có, thậm chí còn mang lại rủi ro về chính trị cho đảng này. Ý đồ tấn công để phế truất tổng thống có thể khiến ông Trump được nhìn nhận như là nạn nhân của một âm mưu lật đổ. Phe Cộng Hòa, không bao giờ bỏ rơi tổng thống của đảng, càng đoàn kết hơn. Đó là điều đã xảy ra tương tự với cựu tổng thống Bill Clinton ở cuối những năm 1990. Khi đó phe Cộng Hòa đã khởi sự thủ tục phế truất tổng thống nhưng không thành và hệ quả là trong cuộc bầu cử sau đó phe Cộng Hòa đã mất nhiều ghế ở Quốc Hội.
Mặt khác cứ dốc sức chỉ để « bới lông tìm vết » trong cuộc sống riêng của tổng thống mà không thu được kết quả nào thì cử tri Mỹ sẽ nhìn nhận tư cách của đảng Dân Chủ ra sao ? Khi đó phe Dân Chủ vô hình chung sẽ trao cho ông Trump thắng lợi chính trị quan trọng và ông sẽ không bỏ lỡ cơ hội tận dụng để có thể ở lại Nhà Trắng thêm một nhiệm kỳ nữa.
Trong cuộc tấn công cấp tập này, các lãnh đạo đảng Dân Chủ đã cố gắng giải thích cuộc điều tra này không có nghĩa khởi phát thủ tục phế truất nhắm vào tổng thống Trump. Mục đích của phe Dân Chủ chỉ đơn giản là được công bố thông tin rộng rãi nhất có thể về những nghi vấn xung quanh tổng thống Donald Trump bằng những nguồn tài liệu điều tra riêng của mình.
Để cuộc điều tra này của Ủy ban Hạ Viện có được kết quả cụ thể có lẽ cũng phải mất cả năm hoặc nhiều hơn nữa, nhưng cộng với cuộc điều tra dai dẳng của thẩm phán đặc biệt Robert Mueller, ông Trump sẽ luôn cảm thấy bất an, phải phân tâm vào những rắc rối cứ đeo đẳng bủa vây lấy ông. Trong khi đó chiến dịch tranh cử cho nhiệm kỳ tổng thống mới đang bắt đầu rục rịch khởi động ở Mỹ.
-----------
Ông Trump đã khai hỏa cuộc chiến chính trị để bảo vệ chiếc ghế tổng thống
Tác giả: Linh Anh Nguồn: Café F Ngày đăng: 2019-03-06
Những đòn tấn công cấp tập từ phía đảng Dân chủ đã buộc ông chủ Nhà Trắng phải khai hỏa cuộc chiến chính trị để bảo vệ chiếc ghế của mình.
Bão tố vây quanh
Ở thời điểm hiện tại, ông Trump đang phải đối mặt với một loạt cuộc điều tra từ nhiều ủy ban của Quốc hội Mỹ. Một công tố viên đặc biệt đang điều tra việc Nga can thiệp vào cuộc đua Tổng thống Mỹ năm 2016 và những bê bối liên quan tới một cựu luật sư cá nhân là những điều đang khiến ông Trump đau đầu. Thậm chí, toàn bộ cuộc sống của vị Tổng thống thứ 45 của nước Mỹ đang được xem xét một cách kỹ lưỡng.
Tuy nhiên, cuộc chiến phản công đã bắt đầu.
Nếu có bất cứ vị Tổng thống Mỹ nào có thể chịu đựng những áp lực như vậy, đó chắc chắn là ông Trump. Trong cuốn tiểu sử về ông Trump, nhà văn Michael D'Antonio viết rằng, khi còn học tại Học viện Quân sự New York thời trai trẻ, vị tổng thống tương lai đã học được một điều quan trọng hơn tất cả: "cuộc sống là phải sống sót. Đó là điều sống còn".
Từ lâu, đây đã là phương châm sống của ông Trump, bất chấp nó gây hao tiền tốn của như thế nào cho các cuộc chiến pháp lý và các hoạt động tấn công nhằm hệ bệ uy tín của ông. Ngay cả khi rời thương trường để bước vào chính trường, ông Trump cũng vẫn theo đuổi châm ngôn này. Những cuộc tấn công nhằm hạ bệ ông trên vai trò Tổng thống hay làm giảm uy tín của ông Trump đều sẽ gặp phải sự phản kháng mạnh mẽ.
Không lâu nữa, công tố viên đặc biệt Robert Mueller sẽ đệ trình báo cáo kết quả điều tra việc Nga can thiệp bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2016. Đảng Dân chủ thì đang làm mọi cách để có thể dẫn tới việc luận tội Tổng thống. Những điều này tạo ra một áp lực khủng khiếp nhưng dường như chưa là gì với Tổng thống Trump, người đã quen với áp lực trong suốt cuộc đời mình.
Đó là một sự ô nhục. Đó là một sự ô nhục cho đất nước", ông Trump chỉ trích các động thái của đảng Dân chủ và cho rằng họ cay cú sau khi thua cuộc đua vào Nhà Trắng năm 2016 đồng thời đang đưa ra những hành động để có lợi nhất cho cuộc đua vào Nhà Trắng năm 2020.
Thư ký báo chí Nhà Trắng, bà Sarah Sanders, cũng đưa ra những phát ngôn cứng rắn chống lại đảng Dân chủ, những người đang tìm mọi cách nhằm vào Tổng thống Trump. Trong một tuyên bố tối 4/3, bà Sanders nhấn mạnh: "Người Dân chủ đang tiến hành một cuộc điều tra chỉ dựa vào hy vọng bởi họ sợ rằng những thông tin sai lệch về việc Nga can thiệp bầu cử Tổng thống Mỹ đang sụp đổ. Họ không theo đuổi sự thật. Họ theo đuổi Tổng thống Trump".
Cuộc điều tra của phe Dân chủ đang nhắm vào toàn bộ thế giới của ông Trump. Sanders và tất cả những người trong Nhà Trắng sắp chịu đựng sự khốn khổ của một chiến dịch giám sát nhiều mặt trận. Điều đó đồng nghĩa với một cơn bão trát hầu tòa và các quan chức chính phủ bị kéo lên Đồi Capitol để làm chứng trước hàng loạt cáo buộc.
Phe tổng thống phản pháo
Tuy nhiên, ông Trump đã sống giữa tâm bão như vậy trong phần lớn cuộc đời trưởng thành của mình và ông tham gia cuộc chiến này với những lợi thế nhất định. Cuộc đụng độ giữa ông Trump với đảng Dân chủ ở Hạ viện được Nhà Trắng lý giải bằng sự cay đắng của người Dân chủ khi họ thua cuộc đua năm 2016. Trong các cuộc chiến pháp lý khác, ông Trump luôn cho thấy sự hiệu quả trong các biện pháp chống lại những kẻ thù được xác định.
Cuộc đấu tay đôi sẽ không chỉ có Tổng thống và người Dân chủ ở Hạ viện. Người Cộng hòa chắc chắn sẽ không để yên và họ sẽ ủng hộ Nhà Trắng. Dù vậy, một số rạn nứt ở Thượng viện, trong đó có việc ông Trump ban bố tình trạng khẩn cấp quốc gia, sẽ gây ra đôi chút trở ngại cho Tổng thống.
Đảng Cộng hòa cũng ủng hộ lập luận cho rằng Tổng thống Trump là nạn nhân của một cuộc đàn áp bất công bằng của phe Dân chủ. Nhiều nhân vật lão làng của phe Cộng hòa đã đứng lên bênh vực Tổng thống Trump. Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Lindsey Graham của Nam Carolina, Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa John Cornyn của Texas là những người chỉ trích mạnh mẽ nhằm vào phe Dân chủ khi họ cố chống lại ông Trump.
Có lẽ, nhiều người Cộng hòa cũng cảm thấy ông Trump có vấn đề. Tuy nhiên, họ chưa sẵn sàng cho một cuộc luận tội Tổng thống lần thứ 3 trong 50 năm qua.
Một cuộc thăm dò mới được công bố của Đại học Quinnipiac cho thấy 65% số người được hỏi nghĩ ông Trump phạm tội trước khi trở thành Tổng thống. Thậm chí, 33% số người Cộng hòa được hỏi cũng nghĩ như vậy. Tuy nhiên, tỷ lệ ủng hộ ông Trump của đảng Cộng hòa là 82%, một con số rất cao. Điều này cho thấy nhiều người nghĩ rằng ông Trump từng làm sai nhưng họ không quan tâm tới điều đó.
Trong khi đó, chỉ 35% số người được hỏi cho rằng đảng Dân chủ nên khởi xướng việc luận tội Tổng thống Trump, một con số nói lên nhiều về sự thận trọng của người dân Mỹ xung quanh các cuộc điều tra nhằm vào tổng thống của họ.
Đảng Dân Chủ đang thả lưới quá rộng
Nhiều trợ lý của Tổng thống Trump cho biết họ rất ngạc nhiên về phạm vi điều tra mà Chủ tịch Ủy ban Tư pháp Hạ viện Jerrold Nadler đưa ra. Dường như đảng Dân chủ muốn làm Nhà Trắng nổ tung bằng nhiều mặt trận, một tính toán sai lầm khi không chọn một mục tiêu cụ thể để tấn công.
Nhà Trắng đã lên kế hoạch hạn chế yêu cầu mở rộng nhân chứng của người Dân chủ và bảo vệ những gì họ gọi là quyền bí mật của Tổng thống, một dấu hiệu cho thấy Tổng thống Trump đã bắt đầu phản pháo. Elijah Cummings, Chủ tịch Ủy ban Giám sát của Hạ viện cũng phàn nàn rằng Nhà Trắng từ chối yêu cầu giao tài liệu và nhân chứng cho một cuộc điều tra liên quan tới họ. Lý do mà Nhà Trắng đưa ra là những tài liệu đó nằm ngoài phạm vi tiếp cận của ông Cummings.
Những bất đồng khiến Ủy ban của Hạ viện tính đến việc xin trát hầu tòa để lấy thông tin. Đây là bước đi có thể châm ngòi cho một kịch bản pháp lý có thể lặp đi lặp lại nhiều lần trong tháng tới. Một cuộc chiến pháp lý kéo dài không chỉ làm cho người Dân chủ mệt mỏi mà còn chán nản. Họ sẽ phải mất nhiều tháng, đảo lộn tất cả hệ thống của Tòa án….
Thậm chí, nhiều vấn đề, trong đó có Đặc quyền pháp lý của Tổng thống với bí mật từ các quan chức cấp cao, sẽ không được các tòa án bình thường thụ lý. Chỉ Tòa Tối cao có quyền đưa ra phán quyết về vấn đề này. Điều đó lại có lợi cho ông Trump chứ không phải người Dân chủ.
Trong lịch sử, Tổng thống Bill Clinton từng đứng trước cuộc luận tội của người Cộng hòa vào những năm 1990 vì cáo buộc tình dục. Tuy nhiên, công chúng không tin vào điều đó. Bản thân ông Clinton, ngoài lãnh đạo Nhà Trắng chiến đấu hết mình để chống lại cáo buộc của phe Cộng hòa, còn cho thấy ông đang làm rất tốt công việc dẫn dắt nước Mỹ trong giai đoạn kinh tế thịnh vượng. Điều đó khiến nhiều người nghĩ việc luận tội ông Clinton là nhỏ nhặt và không phù hợp.
"Bạn chỉ cần cúi đầu xuống, chống trả và lãnh đạo đất nước. Đó là những gì ông Clinton đã làm để vượt qua bê bối", Thượng nghị sĩ Lindsey Graham nhấn mạnh. Và ông Trump dường như đang làm rất tốt. Trong lễ ban hành một sắc lệnh hành pháp nhằm ngăn chặn tình trạng tự tử của các cựu chiến binh, ông Trump chỉ trích đảng Dân chủ: "Thay vì xây dựng cơ sở hạ tầng, chăm sóc sức khỏe, thay vì còn cả núi việc cần làm, họ chỉ muốn chơi trò chơi của riêng mình. Thật tồi tệ bởi tôi muốn nhìn thấy họ làm đúng luật".
Tuy nhiên, thách thức lớn nhất của ông Trump so với ông Clinton chính là sự ủng hộ. Tỷ lệ ủng hộ tệ nhất của ông Clinton là 58% trong thời điểm tồi tệ nhất. Tuy nhiên, con số ủng hộ Tổng thống Trump thấp hơn nhiều. Trong cuộc thăm dò gần đây, ông Trump được ủng hộ 46%, cao hơn nhiều so với mức thấp kỷ lục 38% trong hơn 2 năm nhiệm kỳ.

Linh Anh