Khủng hoảng Venezuela 26/3: Chủ tịch Quốc hội nói Maduro vi phạm hiến pháp vì ‘nhập khẩu’ quân đội nước ngoài vào tổ quốc
Nguồn: Đại Kỷ Nguyên Ngày đăng: 2019-03-27


Tổng thống Nicolas Maduro (bên trái) quyết bám trụ quyền lực, tiếp nhận binh lính Nga vào đất nước, điều mà Chủ tịch Quốc hội kiêm Tổng thống lâm thời Juan Guaido (bên phải) tuyên bố là vi phạm hiến pháp (Ảnh: NY Post)
Venezuela, quốc gia từng thịnh vượng nhất Nam Mỹ đã trở nên nghèo đói nhanh chóng trong nhiệm kỳ đầu tiên dài 6 năm của Tổng thống Nicolas Maduro, từ năm 2013 đến năm 2019.
Ngày 20/5/2018, chính quyền Maduro kêu gọi bầu cử sớm, trong khi các lãnh đạo đối lập bị bỏ tù, bị cấm tham gia tranh cử, hoặc đang ở nước ngoài, và không cho phép bất kỳ sự giám sát nào của cộng đồng quốc tế đối với cuộc bỏ phiếu. Hội đồng Atlantic ghi nhận chính quyền Maduro đã sử dụng “chiến thuật hăm dọa”, gợi ý rằng cử tri có thể mất việc làm hoặc phúc lợi xã hội nếu họ không bỏ phiếu cho ông Maduro. Cùng tháng, ông Maduro tuyên bố trúng cử trong cuộc bầu cử bị nhiều nước chỉ trích là gian lận.


Lực lượng an ninh thuộc kiểm soát của chính quyền Nicolas Maduro bắt giữ và trấn áp người biểu tình (Ảnh: LaPatilla.com)
Ngày 10/1/2019, ông Maduro tuyên bố bắt đầu nhiệm kỳ thứ 2 dài 6 năm trong sự quay lưng của cộng đồng quốc tế. Peru, Paraguay thậm chí đã triệu hồi nhân viên ngoại giao về nước để phản đối nhiệm kỳ “bất hợp pháp” của ông Maduro. Ngày 15/1, Thủ tướng Canada Justin Trudeau gọi ông Maduro là “kẻ độc tài bất hợp pháp“, theo báo Canada Globle and Mail.
Ngày 23/1/2019, Chủ tịch Quốc hội Venezuela Juan Guaido tuyên bố làm tổng thống lâm thời của đất nước cho đến khi tổ chức một cuộc bầu cử tự do, dân chủ tại nước này. Ông Guaido nói rằng điều này là hợp Hiến pháp, vì Chủ tịch Quốc hội có quyền làm tổng thống khi “không có tổng thống”, trong trường hợp này Quốc hội đã ra tuyên bố bác bỏ tính hợp pháp của nhiệm kỳ 2 Maduro, gọi ông Maduro là “kẻ chiếm đoạt [quyền lực]”.
Ông Maduro cương quyết bám trụ quyền lực, tuyên bố chỉ tổ chức bầu cử tổng thống vào năm 2025 khi ông kết thúc nhiệm kỳ thứ 2. Hàng triệu người không thể đợi thêm nhiệm kỳ thứ 2 của ông Maduro, khoảng 3 triệu người đã rời bỏ Venezuela và con số này dự kiến sẽ lên tới 5,3 triệu người vào cuối năm nay.
Bất chấp các cuộc biểu tình của người dân, quyền lực vũ trang vẫn nằm trong tay ông Maduro, trong khi nhà lãnh đạo cánh tả tiếp tục nhận được sự hỗ trợ của đồng minh lớn là Nga và Trung Quốc, hai nước có quyền phủ quyết tại Hội đồng Bảo an.
Ngày 28/2, Nga và Trung Quốc đã dùng quyền phủ quyết bác bỏ dự thảo của Mỹ đề xuất Hội đồng Bảo an kêu gọi tổ chức bầu cử tự do dân chủ tại Venezuela và tiếp nhận viện trợ nhân đạo nước ngoài.
Nga và chính quyền Maduro cảnh báo Mỹ không được can thiệp quân sự vào Venezuela, nhưng mới đây Nga đã đưa binh lính và vật tư tới Venezuela để hỗ trợ đồng minh Maduro.
Dưới đây là diễn biến cuộc khủng hoảng Venezuela tính đến thứ Ba ngày 26/3/2019:
Chủ tịch Quốc hội Juan Guaido tuyên bố hôm thứ Ba rằng việc chính quyền Maduro cho phép quân đội Nga triển khai tại Venezuela là vi phạm hiến pháp nước này, theo AFP.
“Có vẻ như (chính phủ của Tổng thống Nicolas Maduro) không tin tưởng vào quân đội của mình, vì họ đang nhập khẩu binh lính nước khác … một lần nữa vi phạm hiến pháp”, ông Guaido nói.
Ông Guaido nói rằng chính quyền Maduro “đã không mang những máy phát điện trong những chiếc máy bay [Nga] đó, họ không mang theo những kỹ sư… Không. Họ đã mang quân đội nước ngoài vào mảnh đất tổ quốc.”
100 binh lính Nga và 35 tấn vật tư đã đến Venezuela vào cuối tuần qua, ngay trước khi vụ mất điện quy mô lớn xảy ra tư hôm thứ Hai.
“Vụ mất điện này là bằng chứng cho thấy nhà độc tài không có khả năng giải quyết cuộc khủng hoảng”, Tổng thống lâm thời Guaido viết trên Twitter.


Máy bay của Không quân Nga đến Venezuela ngày 23/3/2019 (Ảnh: Twitter/Federico Black B.)
Venezuela hôm thứ Ba đã đóng cửa các trường học và công sở, các đường phố vắng vẻ vì tình trạng cúp điện quy mô lớn lần thứ 2 diễn ra trong vòng chưa đầy 1 tháng.
Chính quyền Maduro đổ lỗi cho “kẻ thù” tấn công hệ thống điện nhưng không nêu cụ thể cũng như bằng chứng.
Trong vụ mất điện lần trước, ông Maduro đổ lỗi cho Mỹ tiến hành tấn công mạng vào hệ thống điện, tuy nhiên các chuyên gia đã bác bỏ cáo buộc này, vì hệ thống điện của Venezuela nhiều năm không được cải tiến và không có kết nối công nghệ cao để thực hiện tấn công mạng.
Ngược lại, các chuyên gia phân tích rằng tình trạng thiếu bảo trì, quản lý yếu kém và các kỹ sư bỏ ra nước ngoài như khoảng 3 triệu người khác trong những năm qua là nguyên nhân dẫn đến vụ mất điện vừa qua và các vụ mất điện sẽ xảy ra thường xuyên hơn.
Ông Armando Taioli, 72 tuổi nói với AP, ông tin rằng vụ mất điện toàn quốc là kết quả của nhiều năm bỏ bê lưới điện, cộng với áp lực từ dân số gia tăng đối với hệ thống điện.
Theo AP, Johnny Vargas, một nhân viên bán hàng chán nản nói anh ước gì mình có thể rời khỏi đất nước. “Venezuela không còn cơ hội nào nữa, không còn sự sống ở đây nữa”, anh nói. “Người dân không thể làm việc nữa; chúng tôi không thể làm bất cứ điều gì”.
Hôm thứ Ba, phái đoàn Hoa Kỳ từ chối phê duyệt chương trình nghị sự của Cơ quan Giải quyết Tranh chấp (DSB) của Tổ chức Thương mại Thế giới, trong đó có nỗ lực của chính quyền Maduro nhằm dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt và biện pháp của Mỹ.
Theo Al Jazeera, Brazil không tính đến phương án sử dụng lực lượng quân sự ở Venezuela và hy vọng đạt được giải pháp hòa bình cho cuộc khủng hoảng tại quốc gia Nam Mỹ này, Bộ trưởng Quốc phòng Brazil Fernando Azevedo e Silva nói khi gặp người đồng cấp Mỹ tại Lầu Năm Góc.
“Đó không phải là một giả thuyết mà chúng tôi đang xem xét. Brazil đang mong chờ một giải pháp hòa bình và nhanh chóng cho cuộc khủng hoảng ở Venezuela”, ông Silva nói, khi được hỏi về khả năng triển khai quân sự tại Venezuela nhằm buộc ông Maduro từ bỏ quyền lực.
Đại Kỷ Nguyên News
---------