Mỹ chận đầu TC ở Á Châu
Tác giả: Vi Anh Nguồn: Báo Mai Ngày đăng: 2019-07-07


Bây giờ đã hiện ra giá trị của chiến lược Ấn độ -Thái bình dương Tự do Mở Rộng (ADTBD) của Mỹ. Một chiến lược chận đầu Trung Cộng (TC) ngay đầu cầu của chiến lược Một Vành Đai Một Con Đường (VDCD) của TC.
Tin VOA của Mỹ 20/06/2019 cho biết “Mỹ sẽ tập trung vào phát triển cơ sở hạ tầng và bảo đảm an ninh năng lượng cho các nước đối tác trong khuôn khổ chiến lược ADTBD mở rộng và tự do, thông qua việc thúc đẩy các doanh nghiệp tư nhân Mỹ đầu tư vào khu vực này trên nguyên tắc ‘công bằng và tự do’, các quan chức Mỹ cho biết ở một diễn đàn mới đây ở thủ đô Washington D.C. Và sự hợp tác kinh tế mang tính chất mở cho mọi quốc gia, kể cả Trung cộng, miễn là nước này tuân thủ những chuẩn mực cao trong giao thương và đầu tư mà Mỹ yêu cầu.”
Nói là “hợp tác kinh tế mang tính chất mở cho mọi quốc gia, kể cả Trung cộng, miễn là nước này tuân thủ những chuẩn mực cao trong giao thương và đầu tư mà Mỹ yêu cầu.” Nói để mà nói thôi, chớ có khi nào TC “tuân thủ những chuẩn mực cao trong giao thương và đầu tư mà Mỹ yêu cầu’. Trái lại đó là xung khắc khiến Mỹ phải mở cả một chiến tranh thương mại chống TC, vì TC bó buộc các nước đến làm ăn tại TC phải chuyển giao công nghệ thuộc quyền sở hữu trí tuệ của các công ty ngoại quốc.
Trong cuộc hội thảo của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (CSIS) tổ chức hôm 18/6, Mỹ đã vận động và tài trợ cho chiến lược ADTBD này.
“Hồi tháng 10 năm ngoái, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ký ban hành đạo luật BUILD để tăng vốn, để tăng gấp đôi năng lực tài chính phát triển của chính phủ Mỹ lên 60 tỷ đô la để hỗ trợ cho các doanh nghiệp tư nhân Mỹ đầu tư vào các cơ hội chiến lược ở nước ngoài.
Bà Sandra Oudkirk, quan chức cao cấp của Bộ Ngoại giao vừa được bổ nhiệm làm đại diện của Mỹ ở APEC, Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương cho biết “Tầm nhìn của Mỹ về khu vực ADTBD được xây dựng dựa trên những nguyên tắc được chia xẻ rộng rãi trên khắp khu vực thông qua đảm bảo tự do vùng biển và vùng trời, giúp cho các nước có chủ quyền không bị cưỡng ép từ bên ngoài, thúc đẩy các nguyên tắc kinh tế dựa trên thị trường, môi trường đầu tư mở, thương mại công bằng và có qua có lại, hỗ trợ quản trị tốt và tôn trọng các quyền cá nhân,” theo phát biểu trong bài diễn văn chủ đề tại buổi hội thảo.
Bà nhắc lại Tổng thống Trump “Hợp tác với các nước đối tác và các định chế khu vực như ASEAN và APEC là then chốt. Sự ủng hộ đối với tính trung tâm của ASEAN là hòn đá tảng trong chiến lược ADTBD của chúng tôi,” Bà nói và nhắc lại lời Ngoại trưởng Pompeo rằng APEC là ‘hòn đá tảng trong trụ cột kinh tế của chiến lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương’.
Bà cho biết chiến lược của Mỹ cũng như của các nước đồng minh và đối tác của Mỹ trong khu vực đều đi theo cam kết là ‘đề cao trật tự dựa trên luật lệ’. Bắc Kinh thường bị Mỹ chỉ trích là tìm cách phá hoại trật tự dựa trên luật lệ nhất là với các hành động mạnh bạo của họ trên Biển Đông.
Về vấn đề xây dựng cơ sở hạ tầng mà TC đã tranh thủ lôi kéo các nước thông qua ý tưởng Vành đai-Con đường, bà Oudkirk thừa nhận rằng các quốc gia đang phát triển trong khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương cần đến 1,700 tỷ đô la tiền đầu tư vào cơ sở hạ tầng mỗi năm.
“Không có bất kỳ chính phủ đơn lẻ nào có số tiền lớn như vậy,” Bà nói. “Đó là lý do tại sao chiến lược của chúng tôi tìm cách tạo ra những điều kiện cần thiết để khai thác nguồn lực đầu tư từ khu vực tư nhân.
Bà dẫn số liệu của một công ty tài chính cho biết các trung tâm tài chính trên thế giới đang tích trữ số vốn lên đến 70,000 tỷ đô la Mỹ và số tiền này đang tìm kiếm các cơ hội đầu tư sinh lợi.
Bà nói và cho biết khu vực tư nhân ‘là một trong những điểm mạnh lớn nhất của Mỹ’ và rằng ‘không có ai đầu tư vào khu vực ADTBD nhiều bằng các doanh nghiệp Mỹ’.
Bà dẫn ra số liệu cho thấy đầu tư trực tiếp ra nước ngoài của Mỹ đã tăng gấp đôi trong khoảng thời gian 10 năm từ năm 2007 cho đến 2017, đạt mức 940 tỷ đô la. Ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, đầu tư trực tiếp của Mỹ đã hỗ trợ 5,1 triệu việc làm trong năm 2016.
Về an ninh năng lượng, trong khuôn khổ chiến lược ADTBD mở và tự do, Mỹ có chương trình Asia EDGE. Asia EDGE hướng đến củng cố an ninh năng lượng cho các đồng minh và đối tác của chúng tôi, tạo ra những quy định cởi mở và hiệu quả dựa trên các thị trường năng lượng minh bạch, cải thiện mối quan hệ thương mại năng lượng tự do, công bằng và có qua có lại và mở rộng quyền sử dụng năng lượng đáng tin cậy với giá cả vừa phải cho khắp khu vực ADTBD, Bà Oudkirk phát biểu.
Nhật Bản đồng minh thân cận nhứt của Mỹ, đệ tam siêu cường kinh tế thế giới cũng đã dành ra 10 tỷ đô la để cấp vốn cho chương trình Asia EDGE để kích thích đầu tư vào các dự án của khu vực tư nhân.
Trong khuôn khổ Luật BUILD mà Tổng thống Trump ký ban hành hồi năm ngoái, Cơ quan Tín dụng Phát triển của Mỹ đã được cải cách thành Tập đoàn Tài chính Phát triển Quốc tế Mỹ (International Development Finance Corporation hay viết tắt là DFC). DFC sẽ có khả năng cung cấp các hỗ trợ kỹ thuật và tiến hành các nghiên cứu khả thi để thúc đẩy sự can dự tốt hơn của các doanh nghiệp Mỹ vào giai đoạn ban đầu của các dự án.
Riêng về khai thác năng lượng trên Biển Đông, Bà Oudkirk nói rằng ‘nước Mỹ có chính sách mạnh mẽ trong nhiều thập niên qua rằng các nước phải được khai thác và sản xuất tất cả các tài nguyên trong vùng đặc quyền kinh tế của họ cho dù đó là nguồn lợi hải sản hay dầu khí’.
Những chuẩn mực mà Mỹ đưa ra tương phản với các dự án đầy tai tiếng trong khuôn khổ ý tưởng VDCD của Trung cộng vốn bị cáo buộc là ‘không minh bạch,’ ‘tham nhũng,’ ‘gây ô nhiễm môi trường,’ ‘không đem lại lợi ích cho lao động địa phương,’ và ‘không bền vững vì gây gánh nặng nợ nần.’
Vi Anh