Covid-19 : lừa đảo trên mạng khi mua thuốc chloroquine
Tác giả : Tuấn Thảo Nguồn: RFI Ngày đăng: 2020-05-12


Ảnh minh họa : Vỉ thuốc Hydroxychloronique Getty Images
Tuy hiệu quả của thuốc chloroquine vẫn chưa được chứng minh và tiếp tục gây tranh luận trong giới nghiên cứu y khoa, nhưng có khá nhiều người tiêu dùng ở Pháp vẫn muốn mua loại thuốc này. Những người không có toa của bác sĩ, thường đặt mua thuốc chloroquine trên mạng. Về điểm này, giới cảnh sát mạng cho biết đã mở hàng trăm cuộc điều tra nhắm vào các vụ lừa đảo trong chuyện mua bán thuốc chloroquine.
Theo báo cáo của Cục điều tra quốc gia về an ninh mạng, kể từ khi có cuộc khủng hoảng liên quan đến dịch Covid-19, giới cảnh sát đã tiến hành 280 vụ điều tra về các hành vi phạm pháp. Trong số này, 75% là các vụ lừa đảo cá nhân gây thiệt hại riêng lẻ cho người tiêu dùng. Phần còn lại nhắm vào các công ty hay các cơ sở y tế, mức thiệt hại vì thế cũng nặng hơn, đôi khi lên tới hàng triệu euro.
Theo đại tá Éric Freyssinet, giám đốc điều hành Cục điều tra về an ninh mạng, lợi dụng tâm lý bất an của người tiêu dùng, các tin tặc thường dùng kỹ thuật phishing (tiếng Pháp là hameçonnage) để đánh cắp các thông tin cá nhân. Đó chủ yếu là các thông báo giả mạo quỹ an sinh xã hội, hay là bảo hiểm tư nhân, thông báo qua email nhưng với mục đích đánh cắp các mật khẩu cá nhân của người tiêu dùng. Bên cạnh đó, còn có các vụ tấn công trên mạng nhắm vào các cơ sở y tế, hay là nhắm vào các công ty mở trang web dành cho giới nhân viên làm việc từ xa, nhưng hệ thống bảo mật thông tin của họ lại thiếu an toàn với những mật khẩu quá đơn giản.
Về phía cơ quan điều tra C3N, trực thuộc lực lượng hiến binh quốc gia, trụ sở đặt tại Pontoise ở vùng Val-d’Oise, cơ quan này đã liệt kê danh sách của các địa chỉ IP không đáng tin cậy và như vậy dễ bị tin tặc xâm nhập. Cơ quan điều tra này thường gửi cảnh báo đến các cá nhân hay công ty để hướng dẫn họ tăng cường cách bảo mật thông tin.
Trên toàn lãnh thổ, có tổng cộng 5.300 chuyên viên điều tra, trong đó có 300 cảnh sát đặc nhiệm có khả năng ‘‘tàng danh trá hình’’ để vào không gian ảo của darkweb để lần tìm các manh mối. Đôi khi các vụ điều tra ấy nhắm vào một mục đích khác như buôn ma túy hay bán vũ khí chẳng hạn, nhưng rốt cuộc lại phát hiện được nhiều hình thức lừa đảo hay là các hành vi bất hợp pháp khác.
Chỉ trên lãnh vực này, kể từ khi lệnh phong tỏa được ban hành, giới chuyên viên điều tra ở Strasbourg đã đóng cửa 70 trang web lừa đảo chủ yếu nhắm vào việc bán thuốc chloroquine trực tuyến. Theo đại tá François Despres, trưởng ban phòng chống các hành vi phạm pháp trên mạng, đây là những đường dây có tổ chức. Các trang web độc hại này sử dụng một kỹ thuật tinh vi nhằm tối ưu hóa công cụ tìm kiếm thông tin bất kể có sai phạm với điều lệ của Google. Với mẹo lách luật này, các trang web lừa đảo nâng cao uy tín cũng như thứ hạng của mình trong các trang kết quả được tìm kiếm. Người dùng Internet chỉ cần đánh những từ khóa trong tiếng Anh hay tiếng Pháp như thuốc chloroquine với giá rẻ là họ rơi vào ngay các trang web này. Người tiêu dùng nào ít để ý tới các thông tin này vì thiếu đề phòng cảnh giác, nên càng dễ bị mắc lừa.
Cũng theo ông François Despres, vào thời điểm tranh luận về chloroquine bùng lên, số lượng người truy cập vào các mạng có bán thuốc cũng tăng vọt đáng kể, với hàng chục ngàn lượt truy cập chỉ trong một tiếng đồng hồ. Trên các trang web này, thuốc chloroquine được bán với giá 1 euro mỗi viên, trong khi một hộp thuốc 30 viên được bán với giá 4 euro tại các hiệu thuốc tây.
Vấn đề ở đây, ngoài chuyện buôn lậu thuốc (bán thuốc thật hay thuốc giả) còn có những chiêu trò gian lận lừa đảo để moi tiền từ những người có tâm lý bất an, hoảng sợ trước dịch Covid-19. Người tiêu dùng cả tin đôi khi đặt mua thuốc chloroquine trên mạng chẳng những không nhận được thuốc mà sau đó lại nhận được qua email những lời hù dọa nhằm mục đích tống tiền.
Nhằm bảo vệ người tiêu dùng, những trang web có rao bán thuốc dù là thật hay không đều bị đóng cửa hay xóa tên. Tuy nhiên, hầu hết các mạng này đều có máy chủ ở nước ngoài để che đậy dấu vết. Và mỗi lần bị yêu cầu đóng cửa ở chỗ này, các mạng lừa đảo lại đổi tên để xuất hiện ở chỗ khác. Cho tới giờ, rào cản hữu hiệu nhất vẫn là ý thức của người tiêu dùng, và nếu thật sự có nhu cầu dùng chloroquine thì nên nhờ đến bác sĩ gia đình kê toa mua thuốc.
----------------