Đối đầu Mỹ - Trung: Thủ tướng Anh biết chọn phe nào?
Tác giả : Minh Anh Nguồn: RFI Ngày đăng: 2020-06-16


Ảnh minh họa: Thủ tướng Anh Boris Johnson hiện chịu nhiều áp lực từ Mỹ trong việc cho Hoa Vi tham gia phát triển mạng 5G tại Anh. Pool/AFP
Trong hành trình rời xa mái nhà chung Liên Hiệp Châu Âu, Vương Quốc Anh cần sự hỗ trợ của cả Mỹ lẫn Trung Quốc. Nhưng cuộc đọ sức giữa hai cường quốc kinh tế này đặt nước Anh trong thế khó xử.
Nhà báo Arnaud De La Grange của tờ Le Figaro khẳng định: Đây là thời khắc sự thật cho « mối quan hệ đặc biệt ». Từ vài ngày qua, Hoa Kỳ gây áp lực mạnh đối với đồng minh châu Âu của mình trước mối đe dọa của Trung Quốc. Thủ tướng Anh Boris Johnson trên thực tế buộc phải chọn phe : Washington hay là Bắc Kinh.
Khi cáo buộc Trung Quốc có những « chiến thuật bắt nạt cưỡng ép », lãnh đạo ngoại giao Mỹ rõ ràng muốn trấn an Luân Đôn rằng « Hoa Kỳ sẵn sàng giúp đỡ những người bạn Anh Quốc về tất cả những gì mà họ sẽ cần đến », bất kể là xây trung tâm khai thác hạt nhân hay mạng 5G mà không chịu ảnh hưởng của Trung Quốc.
Theo nhật báo Pháp, chính hồ sơ mạng 5G mới là tâm điểm của cuộc đọ sức. Vào tháng Giêng năm 2020, Boris Johnson đã từng thách thức Donald Trump khi bật đèn xanh cho phép Hoa Vi tham gia phát triển mạng 5G của đất nước.
Quyết định mở cổng cho tập đoàn viễn thông lớn nhất của Trung Quốc đã làm cho Washington khó chịu dù có lời bảo đảm là hãng này chỉ tham gia vào những phần « không nhạy cảm » của cơ sở hạ tầng. Kể từ đó, thủ tướng Anh chịu một áp lực lớn cả từ phía Hoa Kỳ lẫn ở trong nước, đòi xem xét lại quyết định trên. Và nhất là phải xem lại mối quan hệ của Anh với Trung Quốc.
Trong tháng 5/2020, ông Boris Johnson nói đến khả năng có một lập trường cứng rắn hơn khi đề nghị chính phủ nghiên cứu việc loại Hoa Vi ra khỏi mạng lưới 5G của Anh từ đây đến năm 2023. Ông đưa ra ý tưởng thành lập một nhóm gồm 10 nước có thể cùng phát triển một công nghệ mạng 5G riêng.
Vấn đề đặt ra hiện nay là vai trò của ngân hàng HSBC. Mike Pompeo tố cáo trò mặc cả mà Bắc Kinh đưa ra và đe dọa có những biện pháp trả đũa nhắm vào ngân hàng Anh Quốc này nếu thỏa thuận với Hoa Vi bị cắt đứt. Đối với ngoại trưởng Mỹ, Trung Quốc dùng ngân hàng HSBC như là một « đòn bẫy chính trị chống lại Anh Quốc ». Ông mỉa mai cho rằng việc lãnh đạo ngân hàng « bày tỏ thái độ trung thành » với Bắc Kinh chẳng làm cho người dân Trung Quốc tôn trọng ngân hàng nhiều hơn.
Le Figaro nhắc lại, trong một cử chỉ hiếm có, ngân hàng HSBC đã lên tiếng ủng hộ chế độ cộng sản. Lãnh đạo HSBC, chi nhánh tại châu Á – Thái Bình Dương, ông Peter Wong, còn ký vào một bản kiến nghị ủng hộ đạo luật an ninh quốc gia gây tranh cãi mà Bắc Kinh áp đặt cho Hồng Kông.
Vốn dĩ lệ thuộc nhiều vào thị trường châu Á, HSBC giờ đây rơi vào một thế lưỡng nan, giữa búa rìu (và lưỡi hái) Trung Quốc và chiếc đe phương Tây. Hơn một nửa doanh thu của ngân hàng này – biểu tượng của cựu thuộc địa Anh Quốc và trụ sở đã được di dời từ Hồng Kông về Luân Đôn năm 1993 – là tại châu Á.
Tuy nhiên, sự ủng hộ của ngân hàng đối với Bắc Kinh có thể sẽ làm sứt mẻ nhiều hình ảnh của hãng. Xã luận của tờ Times hôm thứ Tư 10/6 viết rằng « Thật xấu hổ cho HSBC ».
Trong cuộc chơi địa chính trị lớn này đang diễn ra với Trung Quốc, Vương Quốc Anh nằm trong một vị thế tế nhị, vừa với lý do là cựu chính quyền bảo hộ của Hồng Kông vừa do những biến chuyển mới của Brexit.
Khi quyết định rời xa châu Âu, với khái niệm « Global Britain », Luân Đôn cần một sự hỗ trợ tăng cường từ Mỹ cũng như là từ Trung Quốc.
-----------