Nga-Đức : Xác nhận Navalny bị đầu độc bằng Novitchok, Berlin gây áp lực với Matxcơva
Tác giả : Tú Anh Nguồn: RFI Ngày đăng: 2020-09-04


Thủ tướng Đức Angela Merkel trong cuộc họp báo về trường hợp nhà đối lập Nga Navalny bị đầu độc, Berlin, Đức, ngày 02/09/2020. REUTERS - POOL
Lãnh tụ đối lập Nga Alexei Navalny, đang được chăm sóc trong một bệnh viện ở Berlin, bị đầu độc bằng hóa chất phá hoại não bộ thuộc loại « Novitchok ». Trên đây là tuyên bố của thủ tướng Đức Angela Merkel thứ Tư (02/09/2020).
Chất độc thần kinh này đã từng được sử dụng vào năm 2018 trên lãnh thổ Anh Quốc trong vụ mưu sát cựu điệp viên Nga Sergei Skripal. Theo thủ tướng Đức, sự kiện các kết quả phân tích, xét nghiệm tìm thấy chất độc cực mạnh này đặt ra nhiều câu hỏi nghiêm trọng mà chỉ có chính phủ Nga mới có thể trả lời và phải trả lời. Trong khi các nước Tây phương yêu cầu Matxcơva phải nói sự thật, chính phủ Nga nói là đang chờ Đức trưng bằng chứng.
Từ Matxcơva, thông tín viên Étienne Bouche tường thuật :
"Vào thời điểm này, Matxcơva chưa có thể trả lời Berlin. Đó là lời giải thích của phát ngôn viên điện Kremlin, Dmitri Peskov chiều ngày thứ Tư.
Về mặt chính thức, Matxcơva cho biết đã yêu cầu được tiếp cận các dữ kiện, các thông tin y tế của phía Đức nhưng cho đến nay, vẫn chưa được đáp ứng. Kremlin cũng cam kết sẵn sàng hợp tác toàn diện với Đức. Thế nhưng, phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Nga, Maria Zarkharova, bác bỏ thẳng thừng các tuyên bố của Berlin và gọi các tuyên bố của Đức là « ngoại giao loa phóng thanh ».
Cho đến nay, để biện minh cho thái độ dè dặt của mình, Matxcơva cho là thiếu bằng chứng đầu độc. Các bác sĩ Nga chăm sóc cho Alexei Navalny ở Siberi cũng loại trừ giả thuyết này .
Còn đối với những người thân cận của nhà đối lập, ông bị đầu độc là điều chắc chắn. Ivan Jordanov, một trong những cộng sự thân tín nhất của Alexei Navalny, xác quyết : tìm thấy hóa chất loại Novitchok quy kết trực tiếp trách nhiệm của Nhà nước Nga trong vụ đầu độc này" .
Tiếp theo tuyên bố của Berlin, nhiều thủ đô Tây phương đồng loạt lên án chính quyền Nga. Liên Hiệp Châu Âu lên án « một hành động hèn nhát », Roma, Luân Đôn yêu cầu Matxcơva phải nói sự thật. Washington, Ottawa lên án và kêu gọi Nga giải thích.
Tại Đức, nhiều lãnh đạo chính trị và ngoại giao kêu gọi Châu Âu phản ứng mạnh kể cả sử dụng « vũ khí kinh tế và khí đốt » theo nghĩa đình chỉ dự án ống dẫn khí Bắc hải lưu số 2.
--------------
Nghi án Navalny bị đầu độc: NATO họp, Liên Âu đe dọa trừng phạt Nga
Tác giả : Trọng Thành Nguồn: RFI Ngày đăng: 2020-09-04


Ảnh minh họa : Trụ sở NATO tại Bruxelles. AFP - JOHN THYS
Áp lực phương Tây với Nga gia tăng. Khối NATO họp hôm nay, 04/09/2020, tại Bruxelles, Bỉ. Cáo buộc của Đức về việc nhà đối lập Nga bị đầu độc nằm trong lịch trình thảo luận. Liên Hiệp Châu Âu kêu gọi Matxcơva điều tra, và lần đầu tiên nêu khả năng sẽ có các trừng phạt.
Hãng tin AFP, trong bản tin tối hôm qua, 03/09, cho biết một phát ngôn viên của Liên Minh Quân Sự Bắc Đại Tây Dương NATO thông báo là hồ sơ nhà đối lập Nga bị đầu độc sẽ được thảo luận tại hội nghị của khối. Trong cuộc trả lời báo giới trưa ngày hôm qua, tổng thư ký NATO, Jens Stoltenberg, vẫn chưa cho biết cụ thể về nội dung cuộc họp cấp đại sứ này.
Hôm qua, chính quyền Đức đã thông báo với 29 thành viên NATO về « các bằng chứng rõ ràng », là nhà đối lập 44 tuổi, đối thủ số một của tổng thống Putin, bị đầu độc bằng chất Novitchok. Đây là một chất độc thần kinh do giới quân sự kiểm soát, đã từng được sử dụng vào năm 2018 trên lãnh thổ Anh quốc, trong vụ mưu sát cựu điệp viên Nga Sergei Skripal.
Hôm qua, lãnh đạo Ngoại Giao Liên Âu ra thông cáo yêu cầu chính quyền Nga « làm mọi việc trong khả năng để tiến hành minh bạch một cuộc điều tra đầy đủ về vụ ám sát này ». Lãnh đạo Ngoại Giao Liên Âu Joseph Stoltenberg nhấn mạnh : « Liên Hiệp Châu Âu kêu gọi một phản ứng quốc tế phối hợp, và sẽ xem xét có các biện pháp thích ứng, kể cả các trừng phạt ». « Liên Hiệp Châu Âu kêu gọi Liên Bang Nga hợp tác đầy đủ với Tổ chức cấm Vũ khí Hóa học (OIAC), để bảo đảm có một cuộc điều tra quốc tế không thiên vị ».
Đây là lần đầu tiên một lãnh đạo châu Âu nêu ra khả năng trừng phạt Nga trong nghi án nhà đối lập bị đầu độc. Hôm qua, Tổ chức cấm Vũ khí Hóa học cho biết « rất quan ngại », sau tuyên bố chính thức của Berlin, về việc nhà đối lập bị đầu độc bằng chất Novitchok, và thông báo « sẵn sàng hỗ trợ các quốc gia thành viên làm sáng tỏ vụ việc, khi được yêu cầu ».
Riêng tại Đức, áp lực gia tăng buộc chính quyền thay đổi chính sách với Matxcơva. Thông tín viên Nathalie Versieux tường trình từ Berlin :
« Lên án và giữ khoảng cách về chính trị, nhưng lại phụ thuộc về năng lượng… Nước Đức vốn duy trì một chính sách đi dây với Nga. Cộng Hòa Liên Bang Đức phụ thuộc vào khí đốt của Nga. Kể từ thời thủ tướng Willy Brandt và chính sách Hướng Đông (Ostpolitik) của ông trong những năm 1970, lập trường chủ đạo của Berlin trong quan hệ với Matxcơva là bình thường hóa. Chính sách này tiếp tục được tất cả những người kế nhiệm thủ tướng Brandt theo đuổi, dù là Kohl, Schroder hay Merkel.
Tuy nhiên, lập trường này ngày càng bị phản đối tại Đức, kể từ khi Matxcơva sáp nhập bán đảo Crimée, cũng như liên tục xảy ra các vụ đầu độc nhắm vào những nhà đối lập với tổng thống Nga Putin.
Giờ đây, một trong những người đối lập tiềm năng của thủ tướng Merkel, chính trị gia Nobert Rottgen, một chuyên gia về ngoại giao, thuộc đảng Dân chủ Thiên chúa giáo, đã yêu cầu Berlin chấm dứt việc phụ thuộc vào khí đốt Nga. Chủ tịch của Diễn đàn An ninh Munich, ông Wolfgang Ischinger, cũng đòi hỏi như vậy. Tranh luận đã bắt đầu. Cuộc tranh luận hứa hẹn sẽ quyết liệt. Tại Đức có nhiều nhóm vận động hành lang của Nga hoạt động, trong giới doanh nhân, cũng như trong các đảng phái chính trị, từ đảng cực hữu cho đến đảng Xã hội Dân chủ, cũng như đảng Bảo thủ, đặc biệt là trong phe Bảo thủ bang Bayer ».
Về phần mình, hôm qua, Matxcơva một lần nữa bác bỏ mọi khả năng Nhà nước Nga can dự vào một vụ đầu độc như vậy, và kêu gọi phương Tây « không đưa ra các cáo buộc vội vã ».
----------